HISS gebouw De lessen in het HISS-gebouw (prof. Fernand Alexander en Dr. Jean Flahaut vooraan) Algemene staff, bovenste rij: Mevr. Michiels, Mevr. Dobbels, Dhr. Feytens, Mevr. Nysters, Mevr. Moreaux, Dhr. Van Houtte, Mevr. Corné Dhr. Corné. Onderste rij: Mevr. Flahaut, Mevr. Degraeve, Dhr. Degroote, Dhr. Asaert, Dhr. Vidts, Dhr. Roelant, Dhr Sinnaeve. Leszaal in de HISS, de befaamde conversationpit

Voor de kinderen was het hoofdkenmerk van het Zeepreventorium zijn schoolkussens en zijn individueel onderwijs, aangepast aan ieder kind. Maar even belangrijk waren de pappies en de mammies van de HISS. Deze twee instellingen zijn kenmerkend voor het preventorium.

De grote conferentiezaal aan de ingang van het HISS werd zaal Paul 't Felt genoemd.

De HISS was de kweekschool voor 'sociale accidenten' zoals wij toen de pappies en mammies noemden. Dankzij deze slimme zet kreeg het preventorium daardoor toegang tot goedkope werkkrachten die voor de begeleiding van de kinderen zorgden als de school gedaan was. Terwijl wij les volgden in het hoofdgebouw, kregen de pappies en mammies les in het HISS gebouw, het bungalow volledig rechts aan de ingang. De pappies en mammies waren niet altijd even bekwaam, maar het waren onbetaalde arbeidskrachten, die altijd ingezet konden worden. Er was één professionele begeleider (Francis, AKA pappie takkebos) voor onze leefgroepen, later zou Erik Mussely bijkomen. Een tijdje kleefde zelfs "HIPO" aan de naam: Hoger Instituut voor Pedagogiek en Onderwijskunde (of iets van die strekking). Het waren specialisatieleergangen op zaterdag (voor pappies en mammmies die er maar niet genoeg van konden krijgen), wat wij nu avondonderwijs zouden noemen.

Ik zal mij altijd pappie Theo (Theo Vandenplas) herinneren, die er maar niet in slaagde onze groep in bedwang te houden. Van alle pappies is hij de enige die ik mij het best kan herinneren: hij had een ronde Guust Flaterachtige hoofd met een belachelijk snorretje. Dagelijks werden we verplicht uren in de rij te staan (voor de refter, voor de speelplaats, voor de sektie, voor de slaapkamer, voor de douche, om het even waar). Samen met Wim Henkens en Etienne Lambert speelden we "robot": op een onverwacht moment een plotse, zo opvallend mogelijke beweging maken. Van zodra hij zijn aandacht verslapte was er wel iemand die een grap uithaalde (of een robot kwam in beweging) en wij mochten opnieuw wachten. Wij leden blijkbaar allemaal aan ADHD (attention deficit-hyperactivity disorder) van zodra we gelijd werden door pappie Theo. Zoals Theophyline werkt AFSTAND… FIX! maar goed als het met mate gebruikt wordt. Andere sekties staken ons voorbij in de refter, in de linnenkamer, overal, en wij maar in de rij blijven wachten. Vandaar dat ik nu een hekel aan wachten heb. Ik heb laatst gehoord dat Theo een verantwoordelijke funktie bekleed bij de brugse ocmw. Waarschijnlijk is hij verantwoordelijk voor dans en sport bij de vijfde leeftijd.

De opvoeding door de pappies en mammies was wisselvallig. Je had heel goede opvoeders, vol moed, idealen en energie (doorgaans betekende dit dat er sport en spel op het programma van de namiddag stond), maar je had ook studenten die de HISS gebruikten als een goedkope manier om aan een diploma te geraken (dit betekende dus dat de pappie een boek in de duinen ging lezen en ons op het strand achterliet. Voor mij geen problemen, ik kon uren naar de zee zitten kijken). Eigenlijk had ik dus liever slechte opvoeders, die mij tenminste gerust lieten.

De opvoeders waren studenten, slechts een paar jaar ouder dan de kinderen die ze moesten begeleiden (of begelijden in het geval Theo), en of ze goed of slecht waren, dat wist je maar op het einde van de rit, als ze hun examens moesten afleggen. Wie goed was kreeg een job buiten het prevent en die zag je niet meer terug, wie slecht was mocht zijn jaar overdoen (en wij mochten de mislukte opvoeder nogmaals meemaken). Als de student dat ons toegewezen was gebuisd was, dan konden we het duidelijk voelen aan de sfeer, tot in de sections. AFSTAND...FIX!

Dat deze onderwijsvorm nochtans als zeer positief ervaren werd (de mening van de kinderen werd echter niet gevraagd), bewijst het feit dat de instelling bleef bestaan tot in 2001. De HISS moest gesloten worden omdat het te kleinschalig was (de studenten zitten nu in Oostende waar ze zich niet meer nuttig kunnen maken voor de maatschappij). En HIPO staat eigenlijk voor Hoger Instituut voor Psychologie en Orthopedagogiek. In welk opzicht orthopedagogie verschilt van gewone pedagogie is mij een raadsel (ik hoef het ook niet te weten, ik wil niet weten aan welk soort rare snuiters ik blootgesteld ben geweest).

Het gebouw van de HISS wordt nu (2006) in gereedheid gebracht om tijdelijk onderdak te bieden aan de medische diensten, terwijl het medisch paviljoen vervangen wordt.

La particularité du préventorium marin est sans conteste son enseignement à la carte, donné sur des coussins. Mais les pappies et les mammies du HISS étaient tout aussi importants. Ces deux institutions étaient les pierres angulaires de la méthode d'enseignement du prévent.

Les pappies et les mammies étaient bons pour toutes les tâches. C'est d'ailleurs pour cela qu'ils logeaient dans les chambres sous le toit: toujours prèts à être appelés pour l'une ou l'autre corvée. Les pappies dormaient dans les combles du batiment Solvay, les mammies dans celles du pavillon médical (l'échelle d'incendie a souvent servi pour les échanges extra-scolaires!). Le prévent disposait ainsi d'une main d'œuvre bon marché: c'est grâce à cela que le prévent a pu subsister et même s'aggrandir, alors que les autres préventoria sombraient dans l'oubli les uns après les autres.

Les pappies et les mammies n'étaient pas toujours à la hauteur de la tàche. Nous avions de très bons éducateurs plein d'enthousiasme et d'entrain (cela signifiait en général beaucoup de jeux et de sport l'après midi), mais nous en avions aussi pour qui le prévent était un moyen bon marché pour obtenir un diplôme (ils nous lachaient à la plage et allaient lire un livre dans les dunes). S'ils étaient capables ou pas, nous ne le savions qu'à la fin, lors des examens. Les bons réussissaient et partaient, nous laissant avec les moins bons. Une sélection naturelle à l'envers dont nous étions les victimes.

In het zeepreventorium is niets "normaal" te noemen. De lessen die de mammies en de pappies moesten volgen werden in een klein auditorium gegeven, de befaamde conversation pit, iedereen gezeten op een soort verhoogje dat als stoel moest dienen. Het zeepreventorium was ver vooruit op zijn tijd, de conversation pit is het zoveelste bewijs (voor de tweedejaars studenten, de eerstejaars moesten het stellen met kussens zoals in het lager en middelbaar onderwijs). Normale stoelen en banken waren verbannen. De foto rechts toont de vorm van de zaal, gezien vanop de plaats van een student van de HISS. Deze opmerkelijke opstelling werd gebruikt tot aan de sluiting van de school (2001).

De zijn de foto's van de proclamatie van 18 september 1965. De doopplechtigheid werd naar een pagina over de naschoolse aktiviteiten verplaatst.

Les photos ci-contre sont celles de la proclamation du 10 septembre 1965, celles des baptèmes de la même année sont déplacés vers la page des activités extra-scolaires.

06.03.2010 - 17:18:59 Chau Julien Beste, Behorend tot de allereerste lichting van het Hiss, een paar kleine correcties: 1. De lessen werden niet in het medisch paviljoen gegeven maar in de klaslokalen van de school van de kinderen. Er werd gezocht naar een lokaal dat vrij was, en that was it. De allereerste lichting heeft trouwens nooit les gehad in het "nieuwe" schoolgebouw. 2. De gepubliceerde foto's zijn niet deze van de proclamatie van 1965. Wel werd tijdens deze proclamatie de nieuwe uniformen voorgesteld (dat zijn de foto's). Men heeft gewacht tot die eerste lichting verdween om een reglement, uniformen e.d. in te voeren. 3. De "Algemene Staff" was niet specifiek van het HISS, maar van het totale Zeepreventorium (medisch dienst - lagere scholen - Hiss - enz).

06.03.2010 - 20:26:01 callenaere frans Hello Julien, Blij eindelijk eens een reaktie te lezen van iemand uit de beginperiode. Had al de indruk dat ge allen Alzheimerproblemen had. Als ge zegt dat er in de beginne les gegeven werd daar waar men een leeg lokaal kon vinden wijst er wel op dat in het begin de direktie er op een zeer amateuristische manier tewerk ging. Eigenlijk ging het er om de studenten in de groepen te laten werken. De lessen aan diezelfde studenten was ondergeschikt. Geleidelijk werden de lessen jaar na jaar toch beter georganiseerd. Toch is het zo dat in 1966 de lessen wel degelijk in de Helio gegeven werden. Als eerstejaars hadden we les in het lokaal waar later Alexander zijn bureau zou van maken. De fotos met de nieuwe uniformen zijn effektief niet deze van de afgestudeerden van '65 daar Micheline Dobbels (2e van rechts) slechts in 1967 afgestudeerd is. De Algemene Staff was wel diegene waar er met alle geledingen van het prevent over een patiënt gesproken werd (vb. Taylor Michael) maar elke woensdag werd er in de 70-er jaren een staff gehouden met personeel van het ZPM en G.Born.

07.03.2010 - 08:12:48 Marc Doigny Op de kaft waar de foto's lagen stond geschreven: “proclamatie HISS 18/09/65”. Het kan zijn dat daarmee bedoelt wordt dat dit de proclamatie is van de lichting van 1965. De Tritonzaal werd trouwens dit jaar gebouwd. Ik heb zojuist een overzichtfoto bijgevogd.

14.03.2010 - 13:10:20 Chau Julien Dag Frans en Marc, Bedankt voor jullie reacties. Het is inderdaad zo dat de contacten met de allereerste promotie altijd een beetje los gestaan hebben van de andere. De mensen van dit jaar zijn nadien ook alle kanten "uitgevlogen". Wat het leslokaal betreft: het is mij achteraf duidelijk geworden dat het "medisch paviljoen" na onze periode verhuisd was naar "Helio Marin" vandaar de begripsverwarring. Dat het er in het begin amateuristisch aan toe ging was een feit. Zo werd het eerste jaar opgestart met een advocaat Mt. De Meester als directeur (ik geloof die is later priester geworden). Na 6 maanden had die het voor bekeken, en daar zaten we dan. We wisten met het paasverlof (?) niet eens of er nog een school was of niet. We zijn dan ook collectief gaan uitkijken naar uitwijkmogelijkheden. Een verhaal op zichzelf. We werden ook tamelijk goed "uitgeknepen": een volledig uurrooster (45 u )als opvoeder (ons jaar heeft trouwens allemaal ook een diploma "opvoeder" behaald), en ca. 20 u. les (voormiddag ook zaterdag). Weekends: vrij: 1 om de 2 weken. Geen vakanties - enz. Ik ben waarschijnlijk de enige van mijn jaar die nadien nog geruime tijd met het Zeepreventorium verbonden geweest ben. Een 10 tal later ben ik trouwens deel gaan uitmaken van de beheerraad van de VZW's Jeugdzorg en Vrienden van het Preventorium. Ik heb dus nog één en ander van de "andere zijde" meegemaakt. Ook heb ik Prof. Alexander persoonlijk leren kennen - alhoewel met hem was je nooit zeker. De laatste weken van zijn leven heb ik intens meebeleefd en heb toch een enigszins een andere perceptie van wat er allemaal gebeurd is. Jullie kunnen mij altijd contacteren via mijn e-mail: julien.chau@telenet.be

Code à introduire In te geven kode